Verslag van het bezoek aan de vrouwengevangenis, dinsdag 24 november 2015

Vandaag hebben wij een bezoek gebracht aan de gevangenis van Anuradhapura. Als we aankomen fietsen dan zien we een grote ijzeren poort waarachter volgens Nimal 1000 mannen gevangen zitten. Wij gaan naar de rechterkant waar een kleine poort zit waar we met een zacht klopje op de deur kenbaar maken dat wij er zijn. Bij binnenkomst moeten we onze tassen inleveren en onze namen worden genoteerd. Nimal moest zijn telefoon inleveren. We komen bij een binnentuin waar we een aantal vrouwen zien zitten in witte kleding. Aantal vrouwen hebben hun eigen kleding aan. We begrijpen van Nimal dat de vrouwen met witte kleding al veroordeeld zijn en dat de andere vrouwen nog wachten op hun rechtszaak. Voor de rechtszaak moeten de vrouwen betalen. Dit kunnen een aantal vrouwen niet dus hun zaak komt nog niet voor en dit kan jaren duren en verblijven deze vrouwen dus in de gevangenis. We worden naar de ruimte gebracht waar een vrouw deurmatjes zit te maken. Daar staan ook 3 naaimachines waar er 1 van functioneert. De  spullen die ze maken worden op een fair verkocht. De opbrengst is voor een algemeen fonds voor de gevangenen. Vanuit dit fonds worden vrouwen financieel geholpen die hun rechtszaak niet kunnen betalen. De vrouwen zijn niet echt gemotiveerd om werkzaamheden te verrichten omdat ze daar geen persoonlijk gewin van hebben.

Daarna worden we uitgenodigd om met alle vrouwen in gesprek te gaan. De vrouwen worden bij elkaar geroepen. Er is een groep Tamil vrouwen ( 14). De Singalese vrouwen zijn in de minderheid (8). Leeftijd van de vrouwen varieert van 20 tot 70 jaar. Nimal legt uit wat we komen doen. Allereerst vertellen ze hoe hun dag eruit ziet. 6.00 worden ze gewekt, 8.00 ontbijt en daarna wat klusjes (was, schoonmaak, aanvegen). Daarna hebben ze een hele lege dag voor zich waarin ze met name piekeren over de ellendige situatie waarin ze zich bevinden. Op onze vraag waar ze de dag mee zouden kunnen vullen kunnen ze weinig antwoord geven. Als we doorvragen blijkt dat ze wel wensen hebben. Ze willen graag slippers en kleren maken, leren lezen en schrijven. Er blijken ook vrouwen in de gevangenis te zijn die ze dit zouden kunnen aanleren. Ze staan ook open voor een leraar. Op de vraag hoeveel vrouwen kinderen hadden blijkt dat 3/4 wel kinderen heeft die op dit moment met name bij Opa / Oma verblijven. De kinderen hebben nauwelijks mogelijkheden om op bezoek te komen omdat ze veel te ver weg wonen. Een  aantal vrouwen kwamen vanuit Jaffna en Colombo. De vrouwen mogen ook niet bellen met hun familie.

Na dit gesprek worden we rondgeleid over het terrein. We zien 2 slaapgedeeltes. Een kale ruimte van 25 m2 waar 15 vrouwen slapen. Er liggen opgerolde matjes en een dekentje. Aan het gaas hangen plastic zakken waarin persoonlijke spullen zitten. De muren zijn kaal en wit (zwart!). Ze wassen zich buiten bij een wasplaats, binnen is wel een toilet. De hygiënische omstandigheden zijn erg basaal. Een tandenborstel moeten ze delen, hebben geen zeep en de wasgelegenheid is niet goed schoon te houden. Er hangt ook een TV waar volgens de vrouwen bij tijden maar 1 kanaal functioneert. Een van de vrouwen die ons rondleid vraagt of we voor de kerst nog de muren zouden kunnen schilderen in de kleur roze. Nimal vertelt dat als we dit zouden willen sponsoren we alleen voor verf hoeven te zorgen. De mannen vanuit de gevangenis komen dit werk doen. We zien op een slaapplaats borduurwerk liggen en bij navraag blijkt dat ze ook graag borduren. We zien ook separeer cellen waar vrouwen terecht komen met geestelijke problemen. De vrouwen kunnen zich de hele dag vrij bewegen binnen de muren van het terrein.

Na het  bezoek aan de vrouwen hebben we een gesprek gehad met de directrice en Nimal. Daarin kwam aan de orde dat het goed zou zijn als de vrouwen zelf geld zouden kunnen verdienen op een eigen bankaccount om hun rechtszaak te bekostigen en om vaardigheden aan te leren voor na hun detentie. 2 vrouwen die op korte termijn vrij gaan komen willen zich inzetten om andere vrouwen vaardigheden aan te leren ( schoenen en kleding maken).

Als we Nimal vragen waarom deze vrouwen hier vast zitten blijkt het dat 1 vrouw een jongen opgevangen heeft die mogelijk bij een moord betrokken is geweest en een schuilplaats heeft aangeboden. Een andere vrouw zat al 5 jaar vast ivm geldverduistering. Het blijkt dat haar man haar rekening gebruikt heeft voor deze zaken en daarom moet zij de gevangenis in en niet haar man. Aansluitend hebben we gelijk een gesprek gehad met de onder directeur van de gehele gevangenis met de vraag of we goedkeuring kunnen krijgen voor de bankaccount voor de vrouwen. Dit wordt goedgekeurd. Daarna verlaten we de gevangenis waarbij we onder de indruk zijn van de openheid van de vrouwen en het enthousiasme om elkaar vaardigheden aan te leren.

Het is erg triest dat veel vrouwen gevangen zitten terwijl hun man de criminele activiteiten gepleegd heeft.

Plan van aanpak:

Actiepunt 1:

  • We hebben een lijst van materialen meegekregen voor het maken van schoenen. Deze week kan 1 vrouw hier nog een workshop over geven ( deze vrouw komt zaterdag vrij!)
  • Nimal gaat de prijzen opvragen van deze materialen
  • Als dit goedgekeurd wordt door SriLanCare kunnen deze materialen worden aangeschaft en kan deze workshop nog plaats vinden
  • Nog te bespreken hoe we de schoenen gaan verkopen en hoe geregeld wordt dat een bepaald percentage wordt overgemaakt op het bankaccount van de desbetreffende vrouw. Het resterende bedrag kunnen we gebruiken om weer nieuw materiaal te kopen.

Actiepunt 2:

  • Begroting voor de verf opvragen. 2 ruimtes opschilderen waar de vrouwen slapen. Werkloon hoeft niet betaald te worden. Het werk wordt door de mannen uit de gevangenis gedaan!

Actiepunt 3:

  • Gesprek aangaan met de vrouw die binnenkort vrijkomt en die bereid is om naailessen te geven. Deze vrouw komt uit Colombo maar is bereid om zich in te zetten voor de vrouwen in de gevangenis

Actiepunt 4:

  • Mogelijk kunnen we Arangany (onze naailerares van de meisjes van Avanti Devi) vragen voor naailessen of het maken van sleutelhangers.

Actiepunt 5:

  • Mogelijkheid bekijken of een van de gevangen vrouwen bereid is om de ander lezen en schrijven te leren. Mogelijk is daar materiaal voor nodig.

Actiepunt 6:

  • Een van de vrijwilligers die volgende week komt is bedreven in het maken van tassen van afvalmateriaal. Mogelijk dat zij kans ziet om dit aan de vrouwen te leren.

Actiepunt 7:

  • Vanuit Nederland hebben we hotelzeepjes (met dank aan Christel van Raay), tandenborstels en tandpasta (met dank aan tandarts assistenten Miranda en Monique) meegenomen. Deze gaan we in de loop van volgende week in de gevangenis afgeven.

Erna van der Wielen en Trudy Lamers